leczenie, redukcja szkód

Nowe produkty nikotynowe, to samo uzależnienie – współczesne wyzwanie dla zdrowia publicznego w Polsce

27 października 2025

Dane europejskie i światowe pokazują, że globalna częstość palenia od wielu lat maleje. Był to powód, dla którego przemysł tytoniowy zaczął poszukiwać rozwiązań, mających zachęcić do konsumpcji, a w…

Redukcja popytu i podaży na narkotyki w Polsce – ostatnie dane

6 maja 2025

W poprzednim numerze SIU przedstawiliśmy wyniki najnowszych ogólnopolskich badań dotyczących rozpowszechnienia używania narkotyków w populacji generalnej. W niniejszym chcielibyśmy uzupełnić obraz o…

Alkohol a młodzież. Czego dowiadujemy się z najnowszej edycji badań ESPAD 2024

23 kwietnia 2025

Wprawdzie napoje alkoholowe są najbardziej rozpowszechnioną substancją psychoaktywną wśród młodzieży szkolnej, to jednak w ostatnich dziesięcioleciach obserwujemy pozytywne trendy. Spada rozpowszechn…

Czy w polskim prawie istnieje przymus leczenia osób uzależnionych od alkoholu?

12 kwietnia 2025

Ustawa o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi dopuszcza orzeczenie obowiązku leczenia odwykowego w razie zaistnienia kumulatywnie dwóch przesłanek − medycznej (uzależnienia od alk…

Najbardziej zindywidualizowana redukcja szkód, czyli o behawioralnych strategiach chroniących

12 kwietnia 2023

Z Matthew R. Pearsonem, profesorem psychologii eksperymentalnej w Center on Alcohol, Substance use, And Addictions (CASAA) przy Uniwersytecie Stanu Nowy Meksyk, rozmawiał Jakub Greń. Dzień dobry, dok…

Przestępczość narkotykowa oraz nielegalny rynek narkotyków

10 kwietnia 2023

W 2021 roku odnotowano 36 282 osoby podejrzane z ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, co oznacza wzrost tego wskaźnika w porównaniu do roku 2020 (35 445). Najwięcej osób podejrzanych w 2021 roku był…

30 lat leczenia substytucyjnego w Polsce

14 listopada 2022

Polska była pierwszym krajem Europy Środkowo-Wschodniej, który wprowadził do praktyki klinicznej leczenie substytucyjne, przede wszystkim w związku z szybkim rozpowszechnieniem zakażeń HIV. Według da…

Wykorzystanie marihuany w leczeniu schorzeń somatycznych i zaburzeń psychicznych. Przegląd literatury

18 maja 2022

Marihuana może być alternatywną ofertą terapeutyczną w leczeniu niektórych objawów towarzyszących chorobom somatycznym, szczególnie dla osób, u których dotychczasowe leczenie nie przyniosło pozytywny…

Redukcja szkód wśród osób czynnie zażywających substancje psychoaktywne

13 grudnia 2021

Pojęcie redukcji szkód odnosi się do polityk, programów i praktyk, których podstawowym celem jest ograniczenie występowania negatywnych konsekwencji zdrowotnych, społecznych i ekonomicznych związanyc…

Ograniczanie szkód zdrowotnych i praca z użytkownikami narkotyków w dobie pandemii COVID-19

28 stycznia 2021

Artykuł poświęcony jest działalności krakowskiego drop-in w czasach pandemii koronawirusa SARS-CoV-2. Pierwsza jego część przedstawia praktyczne aspekty redukcji szkód, na czym polega praca drop-in i…

Czy terapia online i przez telefon jest skuteczna? Przegląd badań

25 listopada 2020

Pandemia wirusa COVID-19 i związane z nią obostrzenia sprawiły, że terapeuci uzależnień musieli skorzystać z pomocy systemów teleinformatycznych, aby podtrzymać kontakt z pacjentami i kontynuować pro…

Joga i medytacja mindfulness w terapii i profilaktyce uzależnień

17 listopada 2020

Zainteresowanie Dalekim Wschodem i Indiami jest w kulturze Zachodu bardzo stare i samo ma już historię sięgającą czasów antycznych, w których swój szczyt osiągnęło w wyniku wojen toczonych w Indiach…

Substytucja jako metoda pomocy osobom z problemem narkotykowym

17 października 2020

Idealny algorytm postępowania wobec osoby uzależnionej od opiatów powinien zakładać próbę rozpoczęcia leczenia w systemie drug free (tzn. w ośrodku stacjonarnym). W przypadku niepowodzenia – substytu…

Charakterystyka pacjentów z „podwójną diagnozą”

20 maja 2020

W literaturze dostępne są różne statystyki dotyczące rozpowszechnienia występowania problemów związanych z używaniem narkotyków i/lub alkoholu wśród pacjentów z zaburzeniami psychicznymi, w szczególn…

Podejmowanie ryzyka i ograniczanie szkód – głos młodzieży, która używa substancji psychoaktywnych

19 grudnia 2019

Kontekst badań Używanie substancji psychoaktywnych przez wielu ludzi postrzegane jest jako zachowanie jednoznacznie szkodliwe, niebezpieczne oraz nieodpowiedzialne. Podobnie postrzegani są r…

Psychiatria dzieci i młodzieży w Polsce

16 lipca 2019

Sieć Obywatelska Watchdog opublikowała raport o psychiatrii dzieci i młodzieży w Polsce na podstawie danych uzyskanych z Ministerstwa Zdrowia, oddziałów NFZ oraz szpitali mających oddziały psychiatry…

Leczenie psychiatryczne osób uzależnionych od narkotyków

11 maja 2018

Potrzeba leczenia psychiatrycznego osób uzależnionych od narkotyków może wynikać pośrednio lub bezpośrednio z uzależnienia. Bez względu na powyższe należy pamiętać, że leczenie psychiatryczne powinno…

Leczenie substytucyjne na receptę − dlaczego, jak i dla kogo?

22 marca 2018

Rozwój lecznictwa substytucyjnego w Polsce to historia małych kroków, za pomocą których terapia metadonowa mozolnie zdobywała sobie kolejne przyczółki, by je później umacniać. Brak dostępu do tego św…

Anonimowi Narkomani

3 marca 2018

Kim są członkowie NA1? Anonimowi Narkomani to międzynarodowa, wewnętrznie zorganizowana Wspólnota, która służy zdrowiejącym uzależnionym. Obecnie działa ona w ponad 139 krajach. Jej charakter jest ni…

Miejsce problematyki uzależnień w kształceniu dyplomowym i podyplomowym − dyskusja panelowa

9 września 2017

Dyskusja panelowa na konferencji „Narkotyki – Narkomania. Polityka, Nauka i Praktyka”, dotycząca stopnia, w jakim problematyka uzależnień występuje w programach uczelni wyższych. prowadząca: Bogusław…

Nieodpłatna pomoc prawna dla osób uzależnionych od narkotyków

29 grudnia 2016

Bezpłatne porady prawne w naszej poradni Artykuł został przejrzany i przedstawia stan prawny na dzień 5.05.2020 r. Uwagi wprowadzające Od 1 stycznia 2016 r. na terenie całego kraju zaczął funkcjonowa…

Deklaracja Warszawska

12 lipca 2016

Deklaracja Warszawska jest stanowiskiem przedstawicieli władz lokalnych i krajowych, decydentów, naukowców, organów ścigania, reprezentantów społeczeństwa obywatelskiego, użytkowników substancji psyc…

Miejskie polityki narkotykowe kluczem do skutecznej strategii przeciwdziałania narkomanii

10 lipca 2016

W lutym 2016 roku w Warszawie odbyła się II Międzynarodowa Konferencja na temat Miejskich Polityk Narkotykowych – UDPC 2016. Głównymi organizatorami wydarzenia było Krajowe Biuro ds. Przeciwdziałania…

Koncepcja i terapia współuzależnienia

29 maja 2015

Wprowadzenie Długotrwałe współżycie w rodzinie z osobą uzależnioną jest zarówno źródłem cierpień i zaburzeń emocjonalnych jak i też wywiera negatywny wpływ na stan zdrowia somatycznego. U żon alkohol…

Mechanizmy uzależnienia i terapia uzależnienia

29 sierpnia 2014

Wprowadzenie Alkohol jest prawdopodobnie najstarszą i najbardziej popularną substancją chemiczną zażywaną przez ludzi w celu bezpośredniego uzyskiwania pożądanych efektów psychologicznych – wzbudzani…

Redukcja szkód na przykładzie działań w Dolnośląskim Stowarzyszeniu Psychoprofilaktycznym Return

12 kwietnia 2016

W zakres działań harm reduction w naszym kraju wchodzą programy wymiany igieł i strzykawek, programy substytucyjne, anonimowe punkty testowania na obecność HIV/AIDS, bezpłatna dystrybucja prezerwatyw…

Redukcja szkód, czyli pomoc bezwarunkowa

5 sierpnia 2013

Uzależnienie jest jedyną chorobą, jaką znam, za której objawy chorzy są karani i wykluczani poza system pomocy. Osoby przyjmujące narkotyki, które nie są objęte terapią, nie otrzymują żadnego wsparci…

Narkotyki i pieniądze a priorytety, czyli jak NFZ inwestuje w leczenie narkomanii

12 kwietnia 2016

„Polski model lecznictwa jest głęboko niezrównoważony. Skutki tego są poważne i w znacznym stopniu nieodwracalne. Wychowaliśmy społeczeństwo w bardzo szkodliwym przekonaniu, że tylko terapia izolacyj…

Leczenie uzależnienia od marihuany – innowacyjne podejście

11 lipca 2013

Z monitoringu prowadzonego w Polsce na temat zgłaszalności do leczenia ambulatoryjnego wynika, że około 30 proc. osób zgłaszających się do poradni szuka pomocy z powodu problemów wynikających z używ…

Kodeks etyczny terapeuty uzależnień

2 lutego 2013

Zarządzenie nr 8/2007 Dyrektora Krajowego Biura ds. Przeciwdziałania Narkomanii z dnia 4 września 2007 r. w sprawie Kodeksu Etycznego Terapeuty Uzależnień oraz Regulaminu Pracy Komisji ds. Etyki § 1…

Badania odbiorców programu substytucyjnego

2 lutego 2013

Mam nadzieję, że przedstawione w artykule wyniki badań przyczynią się do zbliżenia dwóch stanowisk w świecie leczenia uzależnień: tych, którzy atakują programy substytucyjne, nazywając je „darmowym r…

Redukcja szkód: od filozofii do praktyki

2 lutego 2013

Wstęp „Spożywanie substancji psychoaktywnych właściwie od zawsze towarzyszyło człowiekowi” – tak często to sformułowanie otwiera wszelkie opracowania na temat narkotyków, że aż trudno nie uznawać je…

Program leczenia blokerem receptorów opioidowych

12 kwietnia 2016

Mimo że na świecie popularność terapii podtrzymującej abstynencję narkotykową poprzez stosowanie blokerów jest duża, w Polsce ta metoda nie jest szeroko stosowana. Leki, w których skład wchodzi bloke…

Przymusowe leczenie osób uzależnionych

2 lutego 2013

Prawny przymus leczenia przewidują m.in. przepisy Ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, Ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii oraz Ustawy o ochronie zdrowia psychicznego…

Terapia ambulatoryjna w systemie pomocy dla osób uzależnionych

2 lutego 2013

Najpowszechniejszą metodą pomocy osobom uzależnionym od środków psychoaktywnych jest stacjonarna terapia oparta na metodzie społeczności terapeutycznej. Artykuł opisuje alternatywne podejście – lecze…

Przestrzeganie praw pacjentów w ośrodkach stacjonarnych

2 lutego 2013

W 2010 roku ukazał się raport Helsińskiej Fundacji Praw Człowieka z monitoringu przestrzegania praw pacjentów w ośrodkach leczenia uzależnień. Pracownicy Fundacji monitorowali ośrodki stacjonarne, w…

Internetowe programy leczenia uzależnień

12 kwietnia 2016

Osoby korzystające z internetu przede wszystkim poszukują w nim informacji, jednak ponad 70% korzysta z sieci w celu poprawy zdrowia, m.in. z użyciem programów samopomocy. Takie programy mogą również…

Jubileusz Ogólnopolskiego Telefonu Zaufania „Narkotyki Narkomania”

12 kwietnia 2016

Telefon Zaufania „Narkotyki Narkomania” działa już 10 lat. Przez ten czas odnotowano w nim blisko 15 tys. rozmów. Stabilność pracy telefonu gwarantują środki finansowe, które pochodzą z budżetu Krajo…

Zarys historii terapii uzależnień w Polsce a współczesny system pomocy osobom uzależnionym

12 kwietnia 2016

Pomimo obserwowanego spadku sięgania po narkotyki, ostatnie badania wskazują na wzrost liczby osób uzależnionych w Polsce. Ocenia się, że liczebność tej populacji można oszacować w przedziale od 100…

Francuskie badanie klientów programów niskoprogowych

2 lutego 2013

W grudniu 2007 roku w Falentach odbyło się trzecie spotkanie przedstawicieli organizacji pozarządowych, podejmujących działania z zakresu redukcji szkód, zorganizowane przez Centrum Informacji o Nark…

Działania z zakresu redukcji szkód w Polsce i w Europie

2 lutego 2013

Sytuacja w Europie Centrum Informacji o Narkotykach i Narkomanii od kilku lat zbiera dane z programów redukcji szkód. Współpracuje też z Europejskim Centrum Monitorowania Narkotyków i Narkomanii (EMC…

Szczypta naszej nadziei

12 kwietnia 2016

Książka Szczypta naszej nadziei. Leczenie substytucyjne uzależnionych od opiatów w Krakowie, 2000-2007 jest adresowana do pracowników i wolontariuszy ochrony zdrowia, zatrudnionych we wszystkich tego…

Ewaluacja europejskiego programu wczesnej interwencji wobec młodych użytkowników substancji psychoaktywnych „FreD goes net”

12 kwietnia 2016

Głównymi instytucjami w Europie, które kierowały młodzież do udziału w projekcie „FreD goes net”, były szkoły (32%) i policja (28,8%). W Polsce główną instytucją kierującą do programu były także szko…

Integracja leczenia substytucyjnego i modelu społeczności terapeutycznych – nowe wyzwania i szanse

1 lutego 2013

Dotychczasowe wyniki badań dotyczących integracji leczenia substytucyjnego i modelu społeczności terapeutycznej są bardzo obiecujące. Wydaje się, że najistotniejszą przeszkodą w realizacji tego typu…

Leczenie metadonowe w Polsce

12 kwietnia 2016

Początki programu substytucyjnego w Polsce Pierwsze przypadki używania opioidów w Polsce to lata 60. ubiegłego wieku. Dotyczyły one często pracowników medycznych, a używanym środkiem była morfina…